Norweski portal
Napiszesz do nas?
*
*
*
* *pole obowiązkowe
Zapisz mnie do newslettera
Norweski portal
Pol-Nor
Pol-Nor
Reklama

Powrót
Święta
Dugnad – pomoc sąsiedzka

KUCHNIA NORWESKA

Kuchnia Norwegii, z racji położenia tego kraju w bezpośrednim sąsiedztwie mórz, oparta jest oczywiście na daniach rybnych, jednak popularne tutaj są również różnego rodzaju mięsne specjały, których warto spróbować. Tradycja tej kuchni nakazuje korzystanie ze świeżych, lokalnie poławianych ryb oraz mięs i dziczyzny. Również rolnicza przeszłość kraju ma wpływ na zastosowanie w lokalnych potrawach warzyw korzeniowych. Kluczowym słowem opisującym norweskie kulinaria jest Husmannskost – czyli określenie domowej, naturalnej kuchni.

Główne smaki

Norwedzy niemal nie używają przypraw – poza solą i pieprzem. Smaki, których można tu spróbować, są więc z reguły ,,czystym” smakiem produktów wykorzystywanych do stworzenia danej potrawy, oparte na słodkich lub kwaśnych bazach. Ponadto kuchnia norweska jest jedną z najzdrowszych na świecie, co jest interesujące, bo korzysta w dużej mierze z tych samych produktów, co kuchnia polska. Ponadto spotyka się tutaj szlachetne składniki, jak krab królewski, naturalnie hodowana jagnięcina czy malina moroszka. Najlepsze i najbardziej tradycyjne dania można oczywiście zjeść w czasie poprzedzającym Boże Narodzenie oraz na kolacjach wigilijnych.

Najpopularniejsze smaki

Najpopularniejsze w Norwegii warzywo to ziemniak, wśród ryb zaś króluje makrela, łosoś, dorsz oraz śledź. Najczęściej jedzonym mięsem jest jagnięcina oraz baranina. Każdy z tych produktów serwuje się na dziesiątki, jeśli nie setki sposobów. Ryby je się w postaci świeżej, suszonej, wędzonej czy marynowanej – pod każdą postacią. Podstawową potrawą, znaną w każdym regionie Norwegii i przygotowywaną na wiele sposobów jest oczywiście zupa rybna. Wśród przysmaków nieznanych w Polsce, króluje przede wszystkim mięso z renifera, popularne szczególnie w północnej części kraju, ale też mięso łosia – na południu. Popularnością w Norwegii cieszą się również przeróżne gulasze robione z mięsa oraz warzyw wszelkich rodzajów. Mięso oraz ryby w Norwegii przyrządzane jest tak, jak to było w przeszłości – a w przeszłości konserwowano je, aby nie popsuło się i starczyło na ,,gorsze czasy”. Dlatego właśnie w tym kraju spotyka się mięso i ryby w postaci suszonej, wędzonej oraz solonej.

Słodycze

Słodkie potrawy i desery – w przeciwieństwie do dań głównych, często są mocno i wyraźnie przyprawione. Jest tak w szczególności w przypadku ciast, które są bardzo aromatyczne dzięki goździkom czy szafranowi. Popularne są w Norwegii także puddingi i lody oraz koktajle lodowe. Gofry to tutaj tradycja, jednak nie przypominają one tych, które znamy z Polski. Są bardzo puszyste i dużo mniejsze, podawane w okrągłej formie, z dżemem oraz naturalną śmietaną, albo brązowym rodzajem sera.

Ryby

Jednym z bardziej znanych towarów eksportowych Norwegii jest oczywiście norweski łosoś. W naszych regionach znany najpowszechniej w postaci wędzonej, w swojej ojczyźnie podawany jest z grilla lub wędzony czy marynowany, smażony lub gotowany i serwowany ze śmietaną. Jednym z popularnych dań jest tatar z łososia. Równie popularny jest niedoceniany u nas dorsz. Norwegowie mimo zamiłowania do ryb i mięsa, spożywają także potrawy z mąki – knedle, kluski, a nawet naleśniki.

Miejsca, które warto odwiedzić

Aby spróbować dobrego, tradycyjnego jedzenia norweskiego i tutejszych smaków w bardziej nowoczesnej formie, należy skierować się w kilka szczególnych miejsc, docenianych restauracji, a także dorocznych kulinarnych eventów. Poczynając od stolicy, istotnym miejscem jest dzielnica Vulkan, w której – oprócz restauracji i kawiarenek – można odwiedzić bazarek z lokalnymi produktami. Równie kusząca jest letnia lokalizacja – Aker Brygge. Gdy chodzi o restauracje, najwyższą klasą w Norwegii odznacza się Maaemo, posiadająca 2 gwiazdki Michelina restauracja oparta na w stu procentach organicznej kuchni. Warte uwagi są także posiadające po jednej gwiazdce Bagatelle – własność kulinarnej gwiazdy Eyvinda Hellstrøma; Statholdergaarden, której właścicielem jest Bent Stiansen; Fauna oraz Ylajali, prowadzona przez jednego z najlepszych norweskich kucharzy – Evena Ramsvika. Miejscem na kulinarnej mapie Norwegii, które trzeba przynajmniej zobaczyć, jest Grunerlokka, kawiarnia założona przez mistrza świata baristów, Tima Wendelboe. Wszystkie te miejsca znajdziemy w Oslo. W Bergen z kolei atrakcyjny jest największy targ rybny.

Wydarzenia kulinarne

Niezwykłe i wpisane w charakter Norwegii są również liczne wydarzenia i festiwale związane z jedzeniem. Nieistotne, kiedy wybierzemy się do tego skandynawskiego kraju – niemal zawsze natrafimy na okazję, by spróbować czegoś specjalnego związanego z tradycyjną kuchnią. Początek roku charakteryzuje się przede wszystkim wysoką dostępnością skrei – wysokojakościowego dorsza, którego podaje wówczas niemal każda restauracja. W kwietniu warto wybrać się do Stavanger, gdzie odbywa się festiwal wina. Wakacje obfitują w wydarzenia szczególnie, na festiwalach smakować można niemal każdy rodzaj jedzenia – od wiśni i malin, przez ryby, po owoce morza. Największe kulinarne fety odbywają się w Oslo, Trondheim oraz Ålesund, a absolutny lider – festiwal Gladmat – w Stavanger. Rokrocznie pojawia się tam ponad ćwierć miliona gości. Jednym z bardziej interesujących wydarzeń jest wielkie nurkowanie w celu połowu kraba królewskiego, odbywające się w Kirkenes – może w nim wziąć udział każdy. Zimą można spróbować potraw bożonarodzeniowych. Wybierając restaurację, warto zwrócić uwagę na znak Norwegian Foodprints, oznaczający, że restauracja charakteryzuje się wyjątkową dbałością o tradycyjny sposób wytwarzania potraw.

Słowniczek potraw norweskich, czyli co jest czym?

• Aquavit – napój alkoholowy produkowany wyłącznie w Norwegii i będący narodowym alkoholem tego kraju. Jest on produkowany z ziemniaków z dodatkiem kminku, anyżu, kolendry oraz kopru włoskiego. Pijany w Boże Narodzenie, ale także poza tym okresem w lżejszych odmianach.

• Bacalao – dorsz

• Bergensk fiskesuppe – bergeńska zupa rybna.

• Brunost – brązowy norweski ser podawany w cienkich plasterkach. Ma smak karmelowy, słodki, ale z ostrym posmakiem.

• Får-i-kål – gotowane mięso owcze w kapuście z dodatkiem ziaren pieprzu.

• Fenalår – suszony barani udziec podawany w postaci wędliny.

• Fiskeboller – klopsiki rybne, najczęściej przygotowywane z dorsza.

• Fiskekaker – smażone placki rybne.

• Fiskepudding – pudding rybny podawany na ciepło lub zimno.

• Geitost – kozi, brązowy ser.

• Juleøl – rodzaj piwa pijanego szczególnie z okazji Bożego Narodzenia.

• Karbonader – chude kotlety mielone.

• Kjøttkaker – tradycyjny rodzaj klopsików lub kotletów mielonych podawanych z ziemniakami oraz brązowym sosem.

• Klippfisk – ryba wysuszona oraz solona. Także najczęściej jest to dorsz.

• Kransekake – migdałowe ciasto.

• Kumle – knedle z surowych ziemniaków, tradycyjnie podawane w czwartki, jadane z mięsami lub na słodko.

• Lapskaus – rodzaj gulaszu.

• Lutefisk – suszona, a potem gotowana ryba namoczona w wodzie oraz ługu. Serwowana w czasie wigilijnej kolacji, wraz z ziemniakami. Jest to potrawa kontrowersyjna, ale mająca swoje korzenie w tradycji. Nazywa się ją często ,,rybą mydlaną” i pozostaje o tyle specyficzna, że używany do jej przygotowania ług jest substancją żrącą, często stosowaną jako agresywny detergent, a jednocześnie niebezpieczną dla naszej skóry i oczu. Wykonanie tej potrawy zajmuje aż dwa tygodnie.

• Multekrem – malina maroszka podawana z bitą śmietaną.

• Pinnekjøtt – potrawa wigilijna, tradycyjna. Są to suszone, a potem gotowane na parze lub duszonych nad gałązkami brzozy (pinne) baranie żeberka. Jest to potrawa czasochłonna i rzadko podawana.

• Rakfisk – surowa ryba fermentowana, szczególnie popularna w Valdres.

• Ribbe – pieczony boczek.

• Risgrøt – pudding z ryżu.

• Riskrem – kasza oraz ryż z bitą śmietaną i polewą z czerwonych jagód.

• Rømmegrøt – wytrawny pudding na kwaśnej śmietanie, z cukrem, cynamonem i słonym masłem.

• Skrei – poławiany wokół Lofotów arktyczny dorsz o chudym i delikatnym mięsie, poławiany i sprzedawany według specjalnych standardów. Jego nazwa jest jednocześnie logiem towarowym gwarantującym jakość.

• Smalahoved – wigilijna potrawa dla odważnych. Są to wymoczone w wodzie z solą, a następnie wysuszone i ugotowane nogi oraz głowa owcy podawana w całości. Jako dodatek, podaje się ziemniaki lub ziemniaczane knedle.

• Spekemat – ogólna nazwa suszonych, podwędzanych i osolonych wędlin.

• Spekeskinkie – suszona i delikatnie wędzona szynka wieprzowa.

• Sveler – placki naleśnikowe, bardziej w rodzaju amerykańskich pancakes, jadana na ciepło lub zimno, na słodko z dżemem lub śmietaną, albo na ostro z masłem oraz kozim serem.

• Svineribbe – żeberka wieprzowe ze słoniną oraz boczkiem.

• Tørrfisk – wysuszona na słońcu bez dodatku żadnych przypraw ryba, nazywana sztokfisz. Najczęściej jest to dorsz.

Pol-Nor